نمونهگیری HPV یک فرآیند استاندارد و کنترلشده است که هدف آن جمعآوری سلولهای اپیتلیالی حاوی DNA ویروس برای انجام آزمونهای مولکولی (معمولاً PCR) است. توضیح زیر بهصورت پیوسته و غیرموردی ارائه میشود.
نمونهگیری HPV در زنان معمولاً از ناحیه دهانه رحم انجام میشود. ابتدا بیمار در وضعیت معاینه زنان قرار میگیرد و با استفاده از اسپکولوم، دهانه رحم بهطور کامل مشاهده میشود. سپس یک برس یا سواپ مخصوص نمونهگیری وارد کانال سرویکس شده و با چرخش ملایم، سلولهای سطحی و عمقی اپیتلیوم جمعآوری میشوند. این سلولها بلافاصله در محیط نگهدارنده مخصوص (محیط انتقال مایع) قرار داده میشوند تا DNA ویروس حفظ شود.
در مردان، نمونهگیری معمولاً از سطح پوست یا مخاط ناحیه تناسلی انجام میشود. سواپ روی نواحی مستعد آلودگی کشیده میشود تا سلولهای اپیتلیالی جمعآوری شوند و سپس در محیط انتقال قرار میگیرند.
برای افزایش دقت نتیجه، رعایت شرایط قبل از نمونهگیری اهمیت دارد. فرد نباید در روزهای قبل از نمونهگیری شستوشوی داخلی، استفاده از داروهای موضعی، یا رابطه جنسی داشته باشد، زیرا این موارد میتوانند مقدار DNA ویروس را کاهش دهند و باعث منفی کاذب شوند.
پس از نمونهگیری، نمونه باید در دمای مناسب و در کوتاهترین زمان ممکن به آزمایشگاه منتقل شود. در آزمایشگاه، ابتدا DNA استخراج میشود و سپس با استفاده از روش PCR، وجود یا عدم وجود ژنوم HPV و در صورت لزوم تیپهای پرخطر یا کمخطر آن بررسی میگردد.
بهطور خلاصه، کیفیت نمونهگیری HPV مستقیماً بر اعتبار نتیجه PCR تأثیر دارد و حتی بهترین روش مولکولی بدون نمونهگیری صحیح میتواند نتیجه نادرست ایجاد کند.